Innowacje i partnerstwo w rolnictwie - relacja z konferencji o nowych modelach współpracy EPI

26.11.2025

Logotypy: Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, Krajowa Sieć Obszarów Wiejskich Plus, Świętokrzyski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach, Unia Europejska (z tekstem: Dofinansowane przez Unię Europejską)

25 listopada 2025 r. w siedzibie Świętokrzyskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach odbyła się konferencja pt. „Nowe modele współpracy dla zrównoważonego rolnictwa — doświadczenia EPI i doradztwa rolniczego”. Celem wydarzenia była analiza i upowszechnianie skutecznych form współdziałania naukowców, rolników i przedsiębiorców we współpracy z doradztwem rolniczym, które umożliwiają wdrażanie innowacji sprzyjających rozwojowi rolnictwa.

Podczas wydarzenia uczestnicy mogli również zobaczyć innowacyjne projekty, które dotychczas zostały zrealizowane w ramach grup EPI, zarówno badawczo-rozwojowych, jak i krótkich łańcuchów dostaw w województwie świętokrzyskim, oraz praktyki doradztwa rolniczego, które w ostatnich latach stały się kluczowymi elementami systemu transferu wiedzy do rolników. Konferencja skierowana była do rolników, doradców rolniczych, członków Grup Operacyjnych EPI, naukowców oraz przedsiębiorców.

Konferencja odbywała się pod patronatem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Pana Stefana Krajewskiego, co nadało wydarzeniu szczególną rangę.

Uroczystego otwarcia konferencji dokonała Dyrektor Świętokrzyskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach, Agnieszka Pietrzak, która w pierwszych słowach swojego wystąpienia odczytała list gratulacyjny skierowany do uczestników konferencji od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Pana Stefana Krajewskiego, podkreślający rolę i znaczenie Świętokrzyskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach przy wprowadzaniu innowacji w rolnictwie na terenie województwa świętokrzyskiego. Podczas swojego wystąpienia Pani Dyrektor przedstawiła innowacyjne projekty, które zostały zrealizowane w województwie świętokrzyskim w ramach grup operacyjnych EPI, dla których Ośrodek Doradztwa Rolniczego pełnił funkcję lidera projektów oraz partnera w grupie, oraz podkreśliła znaczącą rolę różnych form zrzeszania się rolników jako kierunku rozwoju gospodarstw rolnych.

Podczas wydarzenia mieliśmy również zaszczyt gościć Pana Tomasza Niedziałka, Doradcę Wiceministra MRiRW Adama Nowaka, który odczytał list od Wiceministra, podkreślając kluczowe znaczenie współpracy doradztwa rolniczego, nauki i praktyki rolniczej dla skutecznego wdrażania innowacji w rolnictwie.

Kierownik działu Ekonomiki i Zarządzania Gospodarstwem Rolnym, Piotr Figlarz, dokonał wstępu do tematyki konferencji, przedstawiając założenia realizowanego projektu w ramach KSOW+ pn. „Rolnictwo przyszłości — współpraca grup EPI i doradztwa rolniczego w Polsce i UE”, oraz zwrócił uwagę, że rolnictwo przyszłości wymaga integracji działań na wielu poziomach, a współpraca — zarówno w ramach EPI, jak i między samymi rolnikami — jest nie tylko narzędziem realizacji projektów, lecz także długofalową strategią rozwoju całego sektora rolnego w Polsce i Unii Europejskiej.

Kolejne wystąpienie, przedstawione przez brokera innowacji Mariusza Porębskiego, związane było z przedstawieniem wniosków i podsumowaniem wizyt studyjnych realizowanych w ramach projektu. Podczas wystąpienia zwrócono uwagę na rosnące znaczenie transferu wiedzy, tworzenia sieci współpracy oraz wymiany dobrych praktyk pomiędzy państwami członkowskimi UE. Wskazano, że dzięki integracji działań doradztwa, nauki i praktyki rolniczej możliwe jest szybsze reagowanie na wyzwania związane m.in. ze zmianami klimatu, efektywnością produkcji, ochroną środowiska oraz cyfryzacją rolnictwa.

O dobrych praktykach zrzeszania się rolników mówił Mirosław Fucia, Prezes Świętokrzyskiej Izby Rolniczej. Przedstawił przykłady modeli współpracy, które pozwalają producentom poprawić ich pozycję rynkową, zwiększyć efektywność zakupów i sprzedaży oraz lepiej radzić sobie ze zmiennością cen. Podkreślił, że wspólne inwestycje i planowanie produkcji stają się coraz ważniejszym elementem stabilnego rozwoju gospodarstw.

Kolejny prelegent, prof. dr hab. Piotr Szulc z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, zaprezentował realizację projektu „Polski imbir”. Obszernie omówił współpracę naukowców z rolnikami oraz proces uprawy nietypowych roślin w warunkach polskich. Podkreślił, że sukces każdego projektu badawczo-rozwojowego zależy nie tylko od wiedzy naukowej, ale przede wszystkim od otwartości rolników na innowacje oraz od właściwego doradztwa.

dr hab. Magdalena Kapłan prof. UP w Lublinie szczegółowo omówiła znaczenie właściwej ochrony moszczu na każdym etapie winiarskiego procesu technologicznego. Wyjaśniła, że nawet niewielkie zmiany w parametrach fizykochemicznych moszczu mogą wpływać na stabilność i smak wina, a dzięki pracy w ramach grupy EPI możliwe było wypracowanie skutecznych metod zabezpieczenia surowca przed niepożądanymi procesami utleniania czy rozwojem mikroflory. Podkreśliła również, że udział w projekcie pozwolił jej — jako praktykowi — na realny wpływ na kształt innowacji, które powstawały podczas współpracy z naukowcami i technologami żywności. Jak zaznaczyła, to właśnie połączenie wiedzy akademickiej i praktycznego doświadczenia winiarskiego doprowadziło do opracowania rozwiązań, które można wdrażać w małych, rodzinnych winnicach. Na zakończenie zwróciła uwagę, że efekty projektu mają nie tylko wymiar technologiczny, ale również rynkowy: zwiększenie powtarzalności jakości wina, lepsza stabilność produktu oraz większa pewność w procesie przetwarzania to elementy budujące konkurencyjność lokalnych producentów wina.

Ostatnim prelegentem podczas konferencji była Magdalena Kordek, lider grupy EPI, która zaprezentowała korzyści wynikające z rozwoju krótkich łańcuchów dostaw. Wyjaśniła, że bezpośredni kontakt producenta z konsumentem buduje zaufanie, zwiększa marże po stronie rolnika i ogranicza liczbę pośredników. Podkreśliła również rosnące znaczenie lokalności w trendach konsumenckich.

Konferencję zwieńczyła ożywiona dyskusja, w której uczestnicy dzielili się doświadczeniami ze swoich gospodarstw i projektów. Rozmawiano o perspektywach rozwijania grup operacyjnych, nowych kierunkach badań i możliwościach współpracy międzynarodowej.

Piotr Figlarz, Mariusz Porębski, Joanna Odziemek