Biogazownie rolnicze — nie tylko przyszłość, ale konieczność. Relacja ze Świętokrzyskiego Kongresu Energii w Kielcach
Samorządowcy, przedsiębiorcy, naukowcy i eksperci branżowi, także ci z dziedziny rolnictwa spotkali się 28 listopada 2025 roku w budynku ENERGIS Politechniki Świętokrzyskiej w Kielcach na Świętokrzyskim Kongresie Energii. Była to doskonała okazja, aby dyskutować o strategiach transformacji energetycznej, wymienić doświadczenia, przedstawić innowacyjne rozwiązania i wskazać praktyczne modele obniżania kosztów energii. Nie zabrakło tematów bliskich działalności ŚODR Modliszewice, a więc pozyskiwania energii z rolnictwa, w tym szczególnie biogazowni rolniczych.
W wydarzeniu wzięli udział liczni goście, na czele z rektorem Politechniki Świętokrzyskiej Zbigniewem Korubą, wiceministrem energii Konradem Wojnarowskim, europosłem Adamem Jarubasem, posłem na Sejm RP Rafałem Kasprzykiem, wicewojewodą Michałem Skotnickim. Liczną grupę stanowili przedstawiciele instytucji okołorolniczych, obok ŚODR Modliszewice także Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i Stacji Chemiczno-Rolniczej w Kielcach. Nie zabrakło także przedstawicieli biznesu i branży elektroenergetycznej. Obecność ekspertów z różnych środowisk — nauki, administracji, rolnictwa i przedsiębiorstw — podkreślała interdyscyplinarny charakter Kongresu.
Eksperci o energetyce w rolnictwie
Ze strony Świętokrzyskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach w wydarzeniu wzięła udział liczna grupa doradców i specjalistów, na czele z dyrektor Ośrodka — Agnieszką Pietrzak. W wywiadzie dla Radia Rekord (organizator wydarzenia), dyrektor zwróciła szczególną uwagę na rolę edukacji i wsparcia rolników w zakresie odnawialnych źródeł energii. Podkreślała potencjał biogazowni rolniczych, także zwracając uwagę na fakt, że poferment — pozostający produktem ubocznym procesu produkcji biogazu — może być wykorzystywany jako nawóz pozbawiony uciążliwych zapachów. Takie rozwiązanie stanowi wartość dodaną zarówno dla rolników, jak i mieszkańców wsi, łącząc korzyści środowiskowe z poprawą jakości życia mieszkańców.
Temat biogazowni, korzyści z ich budowy oraz konieczności znacznego przyspieszenia rozwoju energii ze źródeł rolniczych rozszerzył w swoim wykładzie prof. Jacek Dach z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.
W panelu eksperckim pod hasłem „Wieś pełna energii — rolnictwo jako producent i beneficjent OZE” swoją perspektywę przedstawił Piotr Figlarz — kierownik działu Ekonomiki i Zarządzania Gospodarstwem Rolnym ŚODR Modliszewice. Podkreślił, że rolnicy coraz częściej pytają doradców o odnawialne źródła energii, szczególnie w gospodarstwach o wysokim zużyciu energii (produkcja zwierzęca, przechowalnie). Wzrost cen energii napędza potrzebę inwestycji w OZE, widać także wpływ naborów i dofinansowań — zainteresowanie rośnie, gdy pojawiają się informacje o nowych programach wsparcia. Problemem wciąż pozostaje koszt magazynów energii i włączenie ich finansowania do programów pomocowych. Piotr Figlarz podkreślił także, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał biogazownie rolnicze jako jeden z priorytetów pracy doradczej na 2026 rok — co za tym idzie, doradcy ŚODR Modliszewice zaplanowali w przyszłym roku szereg działań edukacyjnych dla rolników. Wskazał także na bariery w rozwoju biogazowni: przepisy nakazujące, aby wytworzona energia była zużywana wyłącznie w gospodarstwie, bez możliwości jej sprzedaży, a także ograniczenia w programach pomocowych, które uniemożliwiają składanie wspólnego wniosku na budowę jednej biogazowni przez kilku rolników. Pytany o perspektywy na przyszłość, stwierdził, że krótkoterminowym celem Ośrodka jest podniesienie poziomu edukacji rolników w zakresie odnawialnych źródeł energii w rolnictwie, natomiast celem długofalowym transformacji energetycznej w rolnictwie — aby wieś mogła zaopatrzyć w energię miasto.
Strefa wystawiennicza ze stoiskiem ŚODR
Równolegle z prelekcjami i panelami, w foyer budynku przygotowano strefę wystawienniczą, w której swoje stoiska prezentowały instytucje z otoczenia rolnictwa, a także dostawcy rozwiązań z zakresu OZE, ciepłownictwa i efektywności energetycznej. Była to przestrzeń do nawiązywania kontaktów, dyskusji i wymiany doświadczeń. Bogatą ofertę przygotował także Świętokrzyski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach. Na stoisku naszego Ośrodka zwiedzający mogli zobaczyć efekty badań grup operacyjnych EPI „Wiśnia bez Pestki”, „Spersonalizowane sery twarogowe”, „Wysoka jakość wina”, „Słomka ze słomy” i „Nasz czosnek”. Projekty te są efektem współpracy ŚODR Modliszewice z jednostkami naukowymi, świętokrzyskimi rolnikami, przedsiębiorcami, a także przedstawicielami instytutów badawczych. O prezentowanych innowacjach opowiadał broker innowacji ŚODR Mariusz Porębski. Z kolei nasze specjalistki Krajowej Sieci Obszarów Wiejskich Plus — Lilianna Pałgan, Izabela Milcarz i Anna Ożarowska — w punkcie informacyjnym KSOW+ opowiadały o możliwościach, jakie daje współpraca w ramach Sieci. Zwiedzający mogli także posmakować specjałów przygotowanych przez wystawców szlaku kulinarnego Świętokrzyska Kuźnia Smaków®, w tym tradycyjnych wędlin i przetworów ze świętokrzyskich gospodarstw.
Organizatorzy wydarzenia
Organizatorami wydarzenia były Świętokrzyska Grupa Mediowa, Radio Rekord oraz Politechnika Świętokrzyska, a całość odbyła się pod patronatem honorowym ministrów: rolnictwa, energii, nauki i szkolnictwa wyższego, funduszy i polityki regionalnej, a także wojewody świętokrzyskiego i marszałka województwa oraz instytucji wspierających rozwój energetyki. Partnerem wydarzenia był również Świętokrzyski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach.
Michał Wiaderny
Świętokrzyski Kongres Energii w Kielcach [fot. M. Wiaderny]
