Praktyczne aspekty ekologicznej uprawy rzepaku na demonstracji w Rakowie

14.07.2024

Logotypy projektowe

„Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie”

Operacja współfinansowana przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) w ramach poddziałania 1.2 „Wsparcie dla projektów demonstracyjnych i działań informacyjnych” w ramach działania „Transfer wiedzy i działalność informacyjna” Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Instytucja Zarządzająca PROW 2014-2020 - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Ekologiczna uprawa rzepaku była przedmiotem demonstracji założonej przez Świętokrzyski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach jako element realizacji operacji w zakresie rolnictwa ekologicznego w ramach poddziałania „Wsparcie dla projektów demonstracyjnych i działań informacyjnych”. Operacja realizowana jest przez konsorcjum, którego liderem jest Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie Oddział w Radomiu.

17 października 2023 r. i 04 czerwca 2024 r. rolnicy z powiatu koneckiego odwiedzili ekologiczne gospodarstwo rolne Jakuba Chudzika w miejscowości Zalesie w gminie Raków. Celem demonstracji było doskonalenie uprawy rzepaku ozimego metodami ekologicznymi.

Pan Jakub prowadzi 29 hektarowe gospodarstwo ekologiczne ukierunkowane na ekstensywną hodowlę bydła rasy polskiej czerwonej. Znaczna część produkcji roślinnej jest przeznaczona na paszę, pozostałą stanowią uprawy: pszenżyto ozime, pszenica orkisz i len oleisty. Ponadto w gospodarstwie znajduje się sad ze starymi odmianami drzew owocowych oraz rodzinna pasieka. Rolnik planuje powiększyć stado bydła oraz zwiększyć udział roślin oleistych w strukturze zasiewów takich jak: rzepak, len czy lniankę z przeznaczeniem na olej tłoczony na zimno wytwarzany we własnym gospodarstwie.

Na potrzeby demonstracji na powierzchni 1,7 ha zasiano początkowo przedplon — mieszankę DSV Letnie BioTrio (życica, koniczyna aleksandryjska, koniczyna perska), którą wykorzystano na paszę, a następnie rzepak ozimy odmian Ricardo i Randy. Zastosowano nawożenie obornikiem oraz nawozy: TimacAgro, Bioilsa, KaliSop, Blenus. Działkę podzielono na dwie części, na jednej zasiano rzepak w czystym zasiewie, na drugiej rzepak z roślinami osłonowymi — koniczyną białą i bobikiem. W październiku konieczne okazało się zastosowanie zabiegu insektycydowego (Spintor) w wyniku masowego pojawienia się gnatarza rzepakowca. Po wznowieniu wegetacji rzepak wyglądał dobrze, natomiast rośliny osłonowe wymarzły zimą. W kwietniu zaobserwowano nalot chowaczy, w związku z czym powtórzono zabiegi insektycydowe. Pomimo zachwaszczenia w czerwcu plon rzepaku zapowiadał się obiecująco.

Demonstracja rzuciła szersze światło na uprawę metodami ekologicznymi. W podsumowaniu zwrócono uwagę na znaczenie odpowiedniego przygotowania gleby, zastosowanie przemyślanego przedplonu, nienaganną agrotechnikę oraz terminowość stosowanych zabiegów. Niedopatrzenia na którymś z etapów szczególnie w produkcji ekologicznej natychmiast skutkują nadmierną presją chwastów, chorób czy szkodników. Niemałym zaskoczeniem dla uczestników była szeroka pula zarówno nawozów jak i środków ochrony roślin dostępnych do produkcji ekologicznej. Zainteresowanie wzbudził też temat ekologicznej uprawy innych roślin oleistych i produkcji oleju tłoczonego w gospodarstwie.

Agnieszka Blacha