Dwa pilotażowe szkolenia demonstracyjne - nowa jakość zdobywania wiedzy

23.05.2025

Logotypy projektu: PS WPR 2023-2027, KSOW+, ŚODR Modliszewice, Unia Europejska

14 maja 2025 roku odbyły się dwa szkolenia demonstracyjne w gospodarstwach należących do Krajowej Sieci Gospodarstw Demonstracyjnych (KSGD), które w praktyczny sposób pokazały, jak różnorodne mogą być ścieżki rozwoju współczesnego gospodarstwa. Wydarzenia te zgromadziły rolników otwartych na nowe rozwiązania - zarówno te związane z ekologiczną produkcją i lokalnym przetwórstwem, jak i z cyfryzacją pracy w polu.

Pierwsza demonstracja odbyła się w ekologicznym gospodarstwie Magdaleny Smak
i poświęcona była dywersyfikacji działalności rolniczej (hodowla kóz w systemie ekologicznym z dalszym przetwórstwem na sery regionalne). Druga odbyła się w gospodarstwie Piotra Ziętary, gdzie uczestnicy poznali praktyczne zastosowanie technologii rolnictwa 4.0, w tym prowadzenie maszyn z wykorzystaniem systemów GPS.

Obie demonstracje spotkały się z dużym zainteresowaniem i bardzo pozytywną oceną uczestników. Była to doskonała okazja do zdobycia praktycznej wiedzy, wymiany doświadczeń i inspiracja do dalszych zmian w swoich gospodarstwach. Uczestnicy mieli również okazję zapoznać się z ideą funkcjonowania KSGD, możliwościami przystąpienia do niej, jak również możliwości dofinansowania do tej formy działalności w ramach Interwencji I.14.4. Wsparcie gospodarstw demonstracyjnych - Moduł 2: Wzmocnienie bazy gospodarstw demonstracyjnych w ramach PS WPR 2023-2027.

„Dywersyfikacja działalności w oparciu o produkcję ekologiczną - od hodowli kóz do produktu regionalnego”

Ta demonstracja odbyła się w gospodarstwie ekologicznym prowadzonym przez Magdalenę Smak. W wydarzeniu uczestniczyli przede wszystkim rolnicy zainteresowani możliwościami dywersyfikacji działalności rolniczej w oparciu o ekologiczne metody produkcji i lokalne przetwórstwo. Demonstracja rozpoczęła się od prezentacji gospodarstwa, w którym prowadzona jest hodowla kóz w systemie ekologicznym. Uczestnicy mieli okazję zobaczyć, jak wygląda codzienna praca w takim gospodarstwie oraz jak produkowane są w nim sery - pokaz obejmował cały proces tj. od świeżego mleka po gotowy produkt regionalny. Całość zakończyła się degustacją wyrobów z gospodarstwa. Całej demonstracji towarzyszyła żywa wymiana doświadczeń - uczestnicy dyskutowali m.in. na temat korzyści z produkcji ekologicznej i przetwórstwa lokalnego, a także trudności wynikających z małej popularności mleka koziego.

„Nowoczesne technologie w produkcji roślinnej - rolnictwo 4.0 w praktyce”

Drugą demonstrację przeprowadzono w gospodarstwie Piotra Ziętary. Tu tematem przewodnim było wykorzystanie nowoczesnych technologii w produkcji rolnej, ze szczególnym uwzględnieniem rozwiązań rolnictwa 4.0. Spotkanie rozpoczęło się od prezentacji gospodarstwa, w którym na bieżąco wdrażane są nowoczesne rozwiązania technologiczne, które zwiększają efektywność produkcji i umożliwiają oszczędniejsze zarządzanie środkami do produkcji. Podstawowym systemem używanym przez pana Piotra jest system prowadzenia równoległego, czyli zaawansowana technologia rolnictwa precyzyjnego, która pozwala na automatyczne prowadzenie ciągnika lub innej maszyny po polu z dokładnością dochodzącą nawet do 2,5 cm. System oparty jest na odbiorniku GPS zamontowanym na ciągniku, wyświetlaczu sterującym w kabinie oraz systemie kierowniczym. Operator ustawia linię prowadzenia, a system samoczynnie kieruje maszyną po wyznaczonej trasie (eliminując potrzebę ręcznego kierowania na długich, prostych odcinkach pola).

Zalety tego systemu to m.in. precyzja zabiegów (brak tzw. omijaków i nakładek podczas siewu, nawożenia, oprysków itp.), oszczędność środków do produkcji (mniejsze zużycie paliwa, nawozów, środków ochrony roślin) oraz lepsza praca operatora (redukcja zmęczenia, możliwość pracy w trudnych warunkach np. przy słabej widoczności, w nocy lub we mgle).

Kolejnym rozwiązaniem używanym przez Pana Piotra jest system rolnictwa precyzyjnego wykorzystujący dane satelitarne do monitorowania stanu upraw, planowania zabiegów oraz optymalizacji stosowania nawozów i środków ochrony roślin. System ten współpracuje
z innymi rozwiązaniami (programami/platformami) rolnictwa 4.0 co umożliwia kompleksowe i precyzyjne zarządzanie gospodarstwem. Dzięki temu można m.in. generować mapy wskazujące miejsca, w których zastosować trzeba określone dawki nawozów i środków ochrony roślin, prowadzić dziennik zabiegów i zdarzeń na polu, i dalej, całościowo prowadzić analizę opłacalności produkcji. Wszystko to przekłada się na znaczne zmniejszenie kosztów produkcji.

W dalszej części uczestnicy zobaczyli praktyczne zastosowanie tych technologii w polu. Omówiono również możliwości analizy danych zbieranych w czasie pracy maszyn oraz ich wpływ na planowanie i optymalizację zabiegów agrotechnicznych. W trakcie całego wydarzenia rolnicy dzielili się swoimi spostrzeżeniami i zadawali liczne pytania nt. strony praktycznej tych technologii, szczególnie jej opłacalności w gospodarstwach o mniejszym areale.

Uczestnicy obydwóch demonstracji zgodnie podkreślali, że najcenniejszy w tego typu wydarzeniach jest ich aspekt praktyczny, to znaczy, że nowe rozwiązania, których nie jest się pewnym, zobaczyć można w praktyce. I taki właśnie zadanie spełniają gospodarstwa należące do Krajowej Sieci Gospodarstw Demonstracyjnych. Więcej o KSGD znaleźć można na: https://gospodarstwademonstracyjne.cdr.gov.pl/.

Jarosław Nowak
Koordynator ds. KSGD w woj. świętokrzyskim