Wielkanocne potrawy

30.03.2026

Jak co roku w Wielką Sobotę zabieramy koszyczki wypełnione pokarmami przeznaczonymi na wielkanocny stół i udajemy się, aby je poświęcić. Zawartość koszyka od wieków ściśle związana jest z ludową i chrześcijańską tradycją. Przypomnijmy więc, co symbolizują poszczególne produkty i co mają nam zapewnić.Wielkanocne potrawy

  • Chleb – przedstawia Ciało Chrystusa, a jednocześnie jest podstawowym pokarmem. Jego obecność w święconce ma gwarantować pomyślność i dobrobyt.
  • Wędlina – ma zapewnić zdrowie, płodność i dostatek.
  • Jajka – dowód odradzającego się życia. Dzielenie się jajkiem umacnia więzi rodzinne. Dawniej składano sobie nawzajem życzenia, dzieląc się jajkiem.
  • Baranek – symbol zwycięstwa Chrystusa nad grzechem, złem i śmiercią. Początkowo święcono pieczonego baranka, czyli chlebową figurkę w jego postaci. Później gospodynie misternie formowały figurę baranka z masła. Dziś w koszykach spotykamy głównie baranki z cukru.
  • Sól – symbol oczyszczenia; wierzono również, że ma właściwości odstraszające zło.
  • Chrzan – symbol siły i krzepy fizycznej.
  • Ciasto – do koszyka trafiało jako ostatnie, symbolizując gospodarność i umiejętności kulinarne gospodyni. Były to głównie baby wielkanocne.

Ponieważ Wielkanoc to nie tylko koszyk ze święconką, warto również przygotować tradycyjne potrawy, które mogą zagościć na wielkanocnym stole

Żur świąteczny

Składniki:

  • 3 l wywaru (dawniej robiono na rosole z wędzonki) lub wody
  • 500 ml zakwasu na żur
  • 1–2 cebule, 200 g kiełbasy, 200 g wędzonki
  • 2 łyżki tłuszczu do smażenia, 1–2 łyżki chrzanu
  • 2–3 liście laurowe, 6 ziaren ziela angielskiego, 1 łyżka majeranku
  • 4 ząbki czosnku, jajka ugotowane na twardo, biała kiełbasa

Przygotowanie:
Na tłuszczu podsmażamy pokrojoną w kostkę wędzonkę, kiełbasę i cebulę. Dodajemy do wywaru, wlewamy zakwas i zagotowujemy. Żur przyprawiamy solą, pieprzem, czosnkiem, chrzanem i pozostałymi przyprawami według smaku. Podajemy z jajem ugotowanym na twardo i/lub białą kiełbasą. Jeśli zamiast wywaru używamy wody, możemy ugotować w niej białą kiełbasę, która doda żurkowi smaku.

Biała kiełbasa pieczona

Składniki:

  • Biała kiełbasa (ilość według uznania)
  • 2 cebule
  • 1 łyżka smalcu
  • Sól, pieprz, majeranek

Przygotowanie:
Kiełbasę zwinąć w wianek, kilkakrotnie nakłuć widelcem i włożyć do posolonej wody. Gotować w odkrytym garnku przez 10 minut na małym ogniu, następnie wyjąć i odsączyć. Cebulę pokroić w półkrążki, kiełbasę ułożyć w brytfannie na stopionym smalcu, włożyć cebulę, oprószyć przyprawami i piec około 30 minut w piekarniku w temperaturze 200°C. Podawać obłożoną cebulą, z surówką lub chrzanem.

Pasztet domowy

Składniki:

  • 0,5 kg mięsa wołowego
  • 0,5 kg mięsa wieprzowego (łopatka)
  • 0,5 kg surowego boczku
  • 0,5 kg mięsa drobiowego
  • 0,25 dag wątróbki drobiowej
  • 1 duża marchew, 1 średnia pietruszka, 1 nieduży seler
  • 2 cebule, 2 liście laurowe, kilka ziaren ziela angielskiego
  • 1 łyżka majeranku, 1 łyżeczka świeżo startej gałki muszkatołowej
  • 2 bułki, 3 jajka, sól, pieprz

Przygotowanie:
Na lekko rozgrzanym tłuszczu podsmażamy posiekaną cebulę, dodajemy oczyszczoną z błon wątróbkę i smażymy 2–3 minuty. Całość odstawiamy do wystygnięcia. Wszystkie gatunki mięs kroimy na kawałki i gotujemy w niewielkiej ilości lekko osolonej wody. Do gotującego się mięsa dodajemy oczyszczone i pokrojone warzywa, liście laurowe i ziele angielskie. Gotujemy do miękkości.

Ugotowane mięso i warzywa studzimy, usuwamy zioła. W pozostałym wywarze moczymy bułki. Przez maszynkę do mięsa dwukrotnie przepuszczamy mięso, wątróbkę z cebulą, lekko odciśnięte bułki i warzywa. Do zmielonej masy dodajemy jajka, majeranek, gałkę muszkatołową, sól i pieprz, wszystko dokładnie wyrabiamy. Jeśli masa jest zbyt gęsta, dodajemy kilka łyżek wywaru. Całość przekładamy do wysmarowanej formy, wyrównujemy powierzchnię i pieczemy w 180°C około 1,5 godziny, aż na wierzchu utworzy się złocista skórka.

Jaja z łososiem

Składniki:

  • 70 g wędzonego łososia
  • 2 łyżki śmietany
  • 1 łyżeczka masła
  • Plasterek cytryny lub gałązka kopru do dekoracji
  • 4–6 jaj na twardo

Przygotowanie:
Łososia drobno siekamy. Ugotowane, obrane i ostudzone jajka kroimy wzdłuż na połówki. Wyjmujemy żółtka i ucieramy je z masłem i śmietaną, dodajemy łososia. Mieszamy, nakładamy na połówki białek i dekorujemy małymi trójkącikami plasterka cytryny lub koperkiem.

Majonez domowy

Składniki:

  • 2 żółtka
  • 250 ml oliwy (ok. 1 szklanka)
  • 2 łyżeczki soku z cytryny
  • Cukier puder do smaku, sól, biały pieprz

Przygotowanie:
Żółtka ucieramy ręcznie lub mikserem z solą na gładką, puszystą masę. Nie przerywając ucierania, powoli dodajemy oliwę, aż do uzyskania odpowiedniej konsystencji. Kiedy masa zgęstnieje, nadal ucierając, dodajemy sok z cytryny i doprawiamy do smaku solą, cukrem i pieprzem.

Ćwikła z chrzanem

Składniki:

  • 1 kg buraków ćwikłowych
  • 2 korzenie chrzanu (ok. 300 g)
  • 1 łyżka cukru, sól, sok z cytryny

Przygotowanie:
Starannie umyte buraki gotujemy ze skórką, ostudzamy, obieramy i ścieramy na tarce o drobnych oczkach. Obrany chrzan również ścieramy na drobnej tarce. Łączymy buraki z chrzanem, doprawiamy cukrem, solą i sokiem z cytryny. Dokładnie mieszamy. Ćwikłę najlepiej przygotować kilka dni przed podaniem, aby smaki się przegryzły.

Smacznego i wesołych Świąt Wielkanocnych!

Anna Michalska

Podobne wiadomości:

wszystkie wiadomości poprzednia następna