Nekrotyczna plamistość liści w odmianie Golden Delicious

W ostatnich latach w uprawie jabłoni odmiany Golden Delicious można zaobserwować występowanie brunatnych plam na liściach, co w miarę upływu czasu powoduje przedwczesne opadanie liści. Jest to nekrotyczna plamistość liści uważana za chorobę fizjologiczną tej odmiany.

Mimo wielu badań nie udało się wskazać jednoznacznej przyczyny występowania tego zjawiska. Przyjmuje się, że nekrotyczna plamistość liści to efekt działania kilku czynników środowiskowych i fizjologicznych, które powodują osłabienie i zaburzenia we wzroście.

Odmiana jabłoni Golden Delicious jest wymagająca pod względem warunków uprawowych. Ma duże zapotrzebowanie na składniki pokarmowe i jest szczególnie wrażliwa na anomalie pogodowe.

Czynniki sprzyjające występowaniu nekrotycznej plamistości to:

• częste i duże wahania temperatur,
• nagłe ochłodzenia po okresie wysokich temperatur,
• długotrwałe opady deszczu,
• zalanie systemu korzeniowego lub brak powietrza w strefie korzeniowej,
• niedobór składników pokarmowych,
• stres fizjologiczny w okresie intensywnego wzrostu drzew.

Nekrotyczna plamistość liści nie jest chorobą infekcyjną, jest traktowana jako reakcja drzew na niekorzystne warunki środowiska. Pod wpływem warunków stresowych dochodzi do zaburzeń w gospodarce hormonalnej drzewa. Roślina uruchamia mechanizmy obronne, które prowadzą do zamierania tkanek liściowych. W efekcie na liściach pojawiają się nieregularne, brunatne lub ciemnobrązowe plamy, mogą być otoczone jaśniejszą obwódką. Początkowo zmiany występują pojedynczo, z czasem wzrasta liczba nekroz, a plamy powiększają, łączą się i obejmują znaczną część blaszki liściowej.

Pierwsze objawy obserwowane są najczęściej kilka tygodni po kwitnieniu, najczęściej na przełomie maja i czerwca. W niektórych sezonach objawy mogą pojawić się wcześniej lub później, w zależności od przebiegu pogody. Początkowo zmiany są niewielkie w postaci małych nekrotycznych plamek na pojedynczych liściach, które stopniowo stają się coraz większe. Nasilenie problemu obserwuje się w czerwcu, lipcu i w pierwszej połowie sierpnia.

Jednym z najbardziej niepokojących skutków występowania nekrotycznej plamistości jest wcześniejsza utrata liści. W zaawansowanym stadium porażone liście żółkną, zasychają i zaczynają opadać, jeszcze w trakcie sezonu wegetacyjnego. Przedwczesna defoliacja ogranicza powierzchnię asymilacyjną drzewa, co może prowadzić do słabszego wybarwiania owoców, obniżenia jakości handlowej jabłek, gorszego przygotowania drzew do zimy oraz osłabienia wzrostu drzew w kolejnym sezonie.

Opisane objawy chorobowe mogą pojawiać się również na odmianach wywodzących się od Goldena Deliciousa lub posiadających go w swoim rodowodzie. Stopień nasilenia problemu zależy od podatności odmiany, warunków siedliskowych oraz przebiegu pogody w danym sezonie wegetacyjnym. Jeżeli sprzyjające warunki utrzymują się przez dłuższy czas, objawy mogą być widoczne od początku czerwca do końca sezonu wegetacyjnego.

Z uwagi na to sadownicy uprawiający tę odmianę powinni prowadzić lustracje w sadach od końca maja do końca lata, gdyż w tym okresie najłatwiej zaobserwować pierwsze objawy rozwijającej się nekrotycznej plamistości liści.

Podsumowując, można stwierdzić, że nekrotyczna plamistość liści to jeden z najbardziej złożonych problemów fizjologicznych występujących w odmianie Golden Delicious. Jest ona konsekwencją współdziałania warunków stresowych z powodu przebiegu pogody, zaburzeń fizjologicznych oraz okresowych niedoborów składników pokarmowych. Skala problemu zależy od przebiegu pogody oraz kondycji drzew w danym sezonie wegetacyjnym.

Po zaobserwowaniu pierwszych objawów warto dokarmiać drzewa dolistnie, stosując nawozy wieloskładnikowe i siarczan magnezu z mikroelementami.

Wiesława Kaczorek

Źródło: Portal sadowniczy: kobietawsadzie.pl